IMBRA (Islom Moliyasi va Biznesni Rivojlantirish Assotsiatsiyasi) — bu islomiy moliya va bank sohasi uchun professional kadrlar tayyorlash, malaka oshirish, sertifikatlash hamda konsalting xizmatlarini taqdim etuvchi xalqaro ta'lim va rivojlantirish tashkilotidir. Tashkilotning asosiy maqsadi banklar, moliya institutlari, regulyatorlar va boshqa manfaatdor tomonlarga islomiy moliya tizimini xalqaro standartlar asosida joriy etish va rivojlantirishda ko‘maklashishdan iborat. IMBRA faoliyati nafaqat ta'lim bilan cheklanmaydi. U islomiy banklarni tashkil etish, mavjud banklarda Islamic Banking Window (IBW) ochish, Shariah governance (Shariat boshqaruvi) tizimini yaratish, mahsulotlarni ishlab chiqish va xalqaro standartlarni amaliyotga tatbiq etish bo‘yicha ham xizmatlar ko‘rsatadi.

IMBRA (Islom Moliyasi va Biznesni Rivojlantirish Assotsiatsiyasi) O‘zbekistonda islomiy moliya ekotizimini rivojlantirish maqsadida tashkil etilgan nodavlat, notijorat professional uyushmadir. Tashkilotning rasmiy faoliyati 2026-yillarda shakllanib, kuzatuv kengashi raisi sifatida Saydullo Parxodbekovich Abdullayev faoliyat yuritmoqda. U 2026-yildan buyon uyushma kuzatuv kengashiga rahbarlik qilib kelmoqda. Tashkilotning rasmiy ustaviga ko‘ra, u islomiy moliya sohasida faoliyat yurituvchi yuridik shaxslarning ixtiyoriy birlashmasi bo‘lib, notijorat maqomiga ega va foyda olishni asosiy maqsad qilib qo‘ymaydi. Uning faoliyati islomiy moliya sanoatini rivojlantirish va soha ishtirokchilari o‘rtasida hamkorlikni kuchaytirishga qaratilgan.

IMBRAning tashkil etilishidan ko‘zlangan asosiy maqsad — O‘zbekistonda zamonaviy, xalqaro standartlarga mos islomiy moliya ekotizimini shakllantirish va rivojlantirishdir. Bu maqsad bir nechta strategik yo‘nalishlarni o‘z ichiga oladi: 1. Islomiy bank tizimini rivojlantirish 2. Islomiy moliya infratuzilmasini yaratish 3. Xalqaro standartlarni joriy etish 4. Professional kadrlar tayyorlash 5. Shariat talablariga mos boshqaruvni joriy etish 6. Tadbirkorlik va investitsiyalarni qo‘llab-quvvatlash kabi vazifalarni ham amalga oshirishni ko‘zlaydi.

IMBRAning uzoq muddatli strategik maqsadlari – bu tashkilotning O‘zbekistonda va mintaqada islomiy moliya sanoatini barqaror rivojlantirish, xalqaro standartlarni joriy etish hamda yuqori malakali mutaxassislar tayyorlash orqali zamonaviy islomiy moliya ekotizimini yaratishga qaratilgan ustuvor yo‘nalishlaridir. Quyida IMBRAning asosiy uzoq muddatli strategik maqsadlari batafsil yoritilgan: 1. O‘zbekistonda zamonaviy islomiy moliya ekotizimini shakllantirish 2. Xalqaro standartlarni joriy etish 3. Yuqori malakali mutaxassislar tayyorlash 4. Islomiy bank xizmatlarini kengaytirish 5. Shariat boshqaruvi (Shariah Governance) tizimini rivojlantirish 6. Ilmiy tadqiqotlar va innovatsiyalarni rivojlantirish 7. Xalqaro hamkorlikni kengaytirish 8. Investitsiyalarni jalb qilish va iqtisodiy rivojlanishga hissa qo‘shish 9. O‘zbekistonni mintaqaviy islomiy moliya markaziga aylantirish

IMBRA o'z faoliyatini xalqaro ilg'or tajribalar, kasbiy etika va shariat tamoyillariga asoslangan quyidagi asosiy qadriyatlar asosida amalga oshiradi: • Professionallik – barcha ta'lim, tadqiqot va konsalting faoliyatida yuqori sifat standartlariga rioya qilish va mutaxassislarning kasbiy salohiyatini yuksaltirish. • Shaffoflik va halollik – faoliyatni ochiqlik, hisobdorlik va yuqori axloqiy me'yorlar asosida yuritish. • Shariatga muvofiqlik – islom moliyasi sohasidagi xalqaro tan olingan shariat standartlari va tamoyillariga sodiqlik. • Innovatsiya va rivojlanish – zamonaviy yondashuvlar, raqamli texnologiyalar va ilg'or xalqaro tajribalarni joriy etish. • Xalqaro hamkorlik – etakchi xalqaro tashkilotlar, ta'lim muassasalari va ekspertlar bilan o'zaro manfaatli hamkorlikni rivojlantirish. • Ilmiy yondashuv – tadqiqotlar, tahlillar va dalillarga asoslangan qarorlarni qo'llab-quvvatlash. • Inson kapitaliga sarmoya – malakali kadrlar tayyorlash, ularning bilim va ko'nikmalarini muntazam rivojlantirishni ustuvor vazifa deb bilish. • Barqaror rivojlanish – O'zbekistonda raqobatbardosh, ishonchli va xalqaro standartlarga muvofiq islom moliyasi ekotizimini shakllantirishga hissa qo'shish. Ushbu qadriyatlar IMBRAning barcha ta'lim, tadqiqot, sertifikatlash va konsalting faoliyati uchun asosiy tamoyillar bo'lib xizmat qiladi hamda akademiyaning milliy va xalqaro miqyosda ishonchli professional platforma sifatida rivojlanishiga xizmat qiladi.

IMBRA O'zbekistonda islom moliyasi ekotizimini rivojlantirishga qaratilgan keng qamrovli ta'limiy, ilmiy va konsalting xizmatlarini taqdim etadi. Akademiyaning asosiy maqsadi — soha ishtirokchilarining kasbiy salohiyatini oshirish, xalqaro standartlarni joriy etish va islom moliyasi bo'yicha professional infratuzilmani shakllantirishdan iborat. IMBRA quyidagi asosiy xizmatlarni taqdim etadi: • islom moliyasi, islom bankchiligi, takaful, sukuk, islomiy investitsiyalar va boshqa yo'nalishlar bo'yicha o'quv kurslari hamda malaka oshirish dasturlari; • xalqaro tashkilotlar va ekspertlar bilan hamkorlikda sertifikatlash dasturlari va professional tayyorgarlik kurslari; • banklar, moliyaviy institutlar, davlat organlari va boshqa tashkilotlar uchun korporativ treninglar; • islom moliyasi sohasida konsalting va ekspertlik xizmatlari; • shariat boshqaruvi (Shariah Governance) va shariatga muvofiqlik tizimlarini joriy etish bo'yicha amaliy ko'mak; • xalqaro standartlar (AAOIFI, IFSB va boshqalar)ni joriy etish bo'yicha maslahat xizmatlari; • ilmiy tadqiqotlar, tahliliy hisobotlar va metodik qo'llanmalar tayyorlash; • konferentsiyalar, forumlar, seminarlar, vorkshoplar va davra suhbatlarini tashkil etish; • xalqaro tashkilotlar, ta'lim muassasalari va soha ekspertlari bilan hamkorlik dasturlarini amalga oshirish; • davlat va xususiy sektor uchun islom moliyasi sohasida institutsional rivojlanishga qaratilgan loyihalarni ishlab chiqish va amalga oshirish. IMBRA o'z faoliyatida xalqaro e'tirof etilgan standartlar, ilg'or tajribalar va mahalliy bozor ehtiyojlarini uyg'unlashtirgan holda, O'zbekistonda islom moliyasi sohasining barqaror rivojlanishiga xizmat qiladi.

IMBRA qisqa vaqt ichida O'zbekistonda islom moliyasi sohasini rivojlantirishga qaratilgan bir qator muhim tashabbuslarni amalga oshirdi hamda xalqaro hamkorlikni yo'lga qo'yish bo'yicha amaliy ishlar olib bormoqda. Jumladan, IMBRA quyidagi natijalarga erishdi: • O'zbekistonda islom moliyasini rivojlantirishga qaratilgan professional platforma sifatida o'z faoliyatini yo'lga qo'ydi; • 40 dan ortiq a'zo tashkilotlarni birlashtirgan sohaviy hamjamiyatni shakllantirdi; • tijorat banklari, takaful kompaniyalari, ta'lim muassasalari, konsalting tashkilotlari va boshqa soha ishtirokchilari o'rtasida hamkorlikni rivojlantirishga xizmat qilmoqda; • xalqaro tashkilotlar va ekspertlar bilan hamkorlik aloqalarini o'rnatish hamda qo'shma loyihalarni amalga oshirish bo'yicha tashabbuslarni ilgari surmoqda; • O'zbekistonda islom moliyasi bo'yicha xalqaro standartlar, malaka oshirish va sertifikatlash tizimini joriy etishga qaratilgan dasturlarni ishlab chiqmoqda; • banklar va moliya muassasalari uchun islom bankchiligi, shariat boshqaruvi (Shariah Governance) va institutsional rivojlanish bo'yicha amaliy tashabbuslarni qo'llab-quvvatlamoqda; • xalqaro konferentsiyalar, forumlar, seminarlar va o'quv tadbirlarini tashkil etish orqali soha ishtirokchilari o'rtasida bilim va tajriba almashishni rag'batlantirmoqda.

IMBRA O'zbekistonda islom moliyasi ekotizimini rivojlantirish maqsadida mahalliy va xalqaro tashkilotlar bilan keng qamrovli hamkorlikni yo'lga qo'yadi. Akademiyaning hamkorlik siyosati bilim almashish, xalqaro standartlarni joriy etish, professional kadrlar tayyorlash va sohaning institutsional rivojlanishini qo'llab-quvvatlashga qaratilgan. IMBRA quyidagi toifadagi tashkilotlar bilan hamkorlik qiladi: • xalqaro standart ishlab chiquvchi tashkilotlar (AAOIFI, IFSB, IIFM va boshqalar); • xalqaro rating agentliklari va ekspert tashkilotlari; • xalqaro universitetlar, ta'lim va tadqiqot muassasalari; • tijorat banklari, islom banklari va islomiy bank darchalari (Islamic Banking Windows); • takaful (islomiy sug'urta) kompaniyalari; • investitsiya va aktivlarni boshqarish kompaniyalari; • mikromoliya, lizing va boshqa moliyaviy institutlar; • davlat organlari, tartibga soluvchi muassasalar va markaziy banklar; • auditorlik, buxgalteriya, yuridik va konsalting kompaniyalari; • nodavlat notijorat tashkilotlari, biznes uyushmalari va sohaviy assotsiatsiyalar; • mahalliy va xalqaro rivojlanish institutlari hamda donor tashkilotlar.

IMBRA (Islamic Finance and Business Development Association)ga a'zolik tashkilotlar va mutaxassislarga islomiy moliya sohasidagi professional tarmoq, ta'lim, konsalting va xalqaro hamkorlik imkoniyatlaridan foydalanish imkonini beradi. A'zolik orqali ishtirokchilar nafaqat o'z bilim va malakasini oshiradi, balki islomiy moliya sanoatini rivojlantirishga ham faol hissa qo'shadi. Quyida IMBRAga a'zolikning asosiy afzalliklari keltirilgan: 1. Professional hamjamiyatning bir qismi bo'lish 2. Ta'lim va malaka oshirish imkoniyatlari 3. Xalqaro standartlar bo'yicha bilim olish 4. Konsalting va expert yordami 5. Tarmoq (Networking) imkoniyatlari 6. Islomiy moliya sohasidagi dolzarb ma'lumotlardan foydalanish 7. Xalqaro hamkorlik imkoniyatlari 8. Islomiy moliya sanoatini rivojlantirishda ishtirok etish 9. Hamkorlik va biznes imkoniyatlarini kengaytirish imkoniyatlariga ega bo'ladilar.

IMBRA islom moliyasi va bankchiligi sohasidagi mutaxassislar, moliya institutlari, davlat organlari, ta'lim muassasalari hamda xususiy sektor vakillari uchun xalqaro standartlar asosida ishlab chiqilgan keng qamrovli o'quv va malaka oshirish dasturlarini taklif etadi. IMBRAning o'quv dasturlari nazariy bilimlarni amaliy tajriba bilan uyg'unlashtirishga qaratilgan bo'lib, sohada faoliyat yurituvchi mutaxassislarning kasbiy salohiyatini oshirish hamda islom moliyasi ekotizimini rivojlantirishga xizmat qiladi. IMBRA tomonidan quyidagi yo'nalishlarda trening va o'quv dasturlari tashkil etiladi: • Islom moliyasi va islom bankchiligi asoslari; • Islom bank mahsulotlari va moliyaviy instrumentlari; • Shariat boshqaruvi (Shariah Governance) va Shariat nazorati; • AAOIFI CSAA (Certified Sharia Adviser and Auditor); • AAOIFI CIPA (Certified Islamic - Professional Accountant); • AAOIFI CSE (Certified Shariah Expert); • ASAS CSA (Certified Sharia Adviser); • ASAS CSP (Certified Shariah Professional); • ASAS CIFE (Certified Islamic Finance Executive); • INCEIF MIFP (Master of Islamic Finance Practice); • CFA (Chartered Financial Analyst); • CPA (Certified Public Accountant); • FRM (Financial Risk Manager); • Takaful (islomiy sug'urta) tizimi; • Islom kapitali bozori va sukuklar; • Islomiy investitsiyalar va aktivlarni boshqarish; • Islom moliyasida risklarni boshqarish va komplaens; • Islom moliyasida buxgalteriya hisobi va audit; • Islom moliyasida korporativ boshqaruv; • Islom moliyasi sohasida huquqiy va tartibga solish masalalari; • Islomiy kredit ratinglari va rating metodologiyalari; • Islom moliyasida raqamli texnologiyalar (FinTech) va innovatsiyalar; • Islom moliya bo'yicha ilmiy tadqiqotlar va analitika. Shuningdek, IMBRA quyidagi formatlarda ta'lim xizmatlarini taqdim etadi: • qisqa muddatli malaka oshirish kurslari; • professional sertifikat dasturlari; • ijroiya rahbariyati uchun Executive Education dasturlari; • korporativ (in-house) treninglar; • seminarlar, vorkshoplar va mahorat darslari; • xalqaro konferentsiyalar va forumlar doirasidagi ta'lim dasturlari; • onlayn va oflayn o'quv kurslari; • xorijiy ekspertlar va shariat olimlari ishtirokidagi maxsus dasturlar.

Ha. IMBRA tomonidan taklif etiladigan sertifikatlash dasturlari xalqaro hamkor tashkilotlar bilan hamkorlikda amalga oshirilgan taqdirda, ularning sertifikatlari xalqaro miqyosda tan olinadi. IMBRA o'z faoliyati doirasida AAOIFI (Accounting and Auditing Organization for Islamic Financial Institutions), IFSB (Islamic Financial Services Board), IBFIM, ASAS, IIRA hamda boshqa nufuzli xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlikni yo'lga qo'yish orqaim O'zbekistonda xalqaro standartlarga muvofiq ta'lim va sertifikatlash tizimini rivojlantirishni maqsad qilgan. Shu munosabat bilan, IMBRA tomonidan mustaqil yoki xalqaro hamkorlar bilan birgalikda tashkil etiladigan o'quv dasturlari doirasida beriladigan sertifikatlar tegishli hamkor tashkilotning siyosati va kelishuvlariga muvofiq xalqaro e'tirofga ega bo'lishi mumkin.

IMBRA tomonidan tashkil etiladigan treninglar, seminarlar va malaka oshirish dasturlarida islom moliyasi sohasiga qiziquvchi barcha shaxslar hamda tashkilotlar vakillari ishtirok etishi mumkin. Hususan, quyidagi toifadagi ishtirokchilar uchun maxsus o'quv dasturlari taklif etiladi: • yaqin sheriklik munosabatlaridagi tijorat banklari va islom moliyasi muassasalari rahbarlari hamda xodimlari; • takaful (islomiy sug'urta) kompaniyalari mutaxassislari; • mikromoliya va lizing tashkilotlari vakillari; • investitsiya kompaniyalari, aktivlarni boshqaruvchi tashkilotlar va kapital bozori ishtirokchilari; • davlat organlari va tartibga soluvchi muassasalar xodimlari; • auditorlik, buxgalteriya, yuridik va konsalting kompaniyalari mutaxassislari; • oliy ta'lim muassasalari professor-o'qituvchilari, tadqiqotchilar va talabalar; • tadbirkorlar, investorlar va biznes vakillari; • islom moliyasi sohasida kasbiy bilim va ko'nikmalarini oshirishni istagan barcha qiziquvchilar.

IMBRA O'zbekistonda islom moliyasi ekotizimini shakllantirish va barqaror rivojlantirishga qaratilgan ilmiy, ta'limiy va amaliy faoliyatni olib boradi. Akademiya xalqaro standartlar va ilg'or tajribalarni mahalliy bozorga joriy etish, soha uchun malakali kadrlar tayyorlash hamda islom moliyasi bo'yicha bilim va ko'nikmalarni keng ommalashtirish orqali mamlakatda mazkur sohaning rivojlanishiga munosib hissa qo'shadi. IMBRAning asosiy hissasi quyidagi yo'nalishlarda namoyon bo'ladi: • islom moliyasi sohasi uchun yuqori malakali mutaxassislar tayyorlash va ularning kasbiy malakasini muntazam oshirish; • xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlikda xalqaro standartlarga muvofiq ta'lim va sertifikatlash dasturlarini tashkil etish; • islom moliyasi bo'yicha ilmiy tadqiqotlar, tahlillar va amaliy tavsiyalar ishlab chiqish; • banklar, sug'urta (takaful) kompaniyalari, moliyaviy institutlar va boshqa tashkilotlarga ekspertlik hamda konsalting xizmatlarini ko'rsatish; • xalqaro konferentsiyalar, forumlar, seminarlar va vorkshoplar orqali bilim va tajriba almashish uchun platforma yaratish; • davlat organlari, xususiy sektor va xalqaro hamkorlar o'rtasida samarali muloqot va institutsional hamkorlikni rivojlantirish; • aholi va biznes vakillarining islom moliyasi bo'yicha moliyaviy savodxonligini oshirish hamda sohaga bo'lgan ishonchni mustahkamlash.

Ha. IMBRA o'z faoliyatida islom moliyasi sohasida xalqaro miqyosda e'tirof etilgan standartlar, ilg'or amaliyotlar va tavsiyalarga tayanadi. Akademiyaning o'quv dasturlari, ilmiy-tadqiqot faoliyati, konsalting xizmatlari hamda institutsional rivojlanishga qaratilgan tashabbuslari xalqaro standartlarga muvofiq ishlab chiqiladi va amalga oshiriladi. Hususan, IMBRA quyidagi xalqaro tashkilotlar tomonidan ishlab chiqilgan standartlar va yo'riqnomalardan foydalanadi: • AAOIFI (Accounting and Auditing Organization for Islamic Financial Institutions) — shariat standartlari, buxgalteriya hisobi, audit, etika va korporativ boshqaruv standartlari; • IFSB (Islamic Financial Services Board) — islom moliyaviy xizmatlari sohasida prudentsial tartibga solish, risklarni boshqarish, kapital etarliligi va korporativ boshqaruv bo'yicha standartlar; • IIFM (International Islamic Financial Market) — islom moliyasi mahsulotlari va bozor hujjatlari bo'yicha xalqaro standartlashtirilgan hujjatlar; • IIRA (Islamic International Rating Agency) — islomiy kredit ratinglari va rating metodologiyalari; • INCEIF University, IBFIM va boshqa xalqaro ta'lim muassasalari hamda professional tashkilotlarning o'quv va malaka oshirish dasturlari.

IMBRA islom moliya sohasida shariat talablariga muvofiqlikni ta'minlash va ushbu yo'nalishdagi professional salohiyatni rivojlantirishga qaratilgan ta'limiy, ilmiy va konsalting faoliyatini amalga oshiradi. Akademiya xalqaro e'tirof etilgan shariat boshqaruvi (Shariah Governance) tamoyillari va standartlarini targ'ib qilish, soha ishtirokchilariga amaliy ko'mak ko'rsatish hamda malakali mutaxassislar tayyorlashga alohida e'tibor qaratadi. IMBRAning mazkur yo'nalishdagi asosiy faoliyatlari quyidagilardan iborat: • shariat boshqaruvi (Shariah Governance) tizimini joriy etish bo'yicha ta'lim va konsalting xizmatlarini ko'rsatish; • Shariat kuzatuv kengashlari (Shariah Supervisory Board) a'zolari, shariat maslahatchilari va shariat auditorlari uchun malaka oshirish dasturlarini tashkil etish; • AAOIFIning Shariat standartlari va boshqa xalqaro talablar asosida o'quv kurslari hamda seminarlar o'tkazish; • banklar va boshqa moliyaviy tashkilotlarda shariatga muvofiqlik tizimini shakllantirish va takomillashtirish bo'yicha ekspertlik ko'magini ko'rsatish; • islomiy moliyaviy mahsulotlar va xizmatlarning shariat tamoyillariga muvofiqligini ta'minlash bo'yicha metodik tavsiyalar ishlab chiqish; • shariatga muvofiqlik madaniyatini shakllantirish hamda soha mutaxassislarining kasbiy bilim va ko'nikmalarini rivojlantirish.